Site Loader

            Wpis ten zawiera najważniejsze daty i wydarzenia, mające wpływ na rozwój ultrasonografii na świecie i w medycynie. Jak pisałem wcześniej diagnostyka obrazowa czyli miedzy innymi badanie USG to niezwykle istotna gałąź medycyny, która pozwala rozpoznać schorzenia lub ocenić efekt prowadzonego leczenia już na początkowym ich etapie. Badanie to jest łatwe do wykonania, bezpieczne i bardzo popularne, co pozwala szybko przebadać dużą liczbę pacjentów. Zanim zastosowanie ultradźwięków zostało zaadoptowane do medycyny musiało upłynąć około 120 lat od ich odkrycia.

Początki ultrasonografii

            Wszystko zaczęło się od badań nad SONAR-em czyli Sound Navigation and Ranging, a więc nawigacją dźwiękową i pomiarze dystansu. W roku 1822 szwajcarski fizyk Daniel Colladen wykorzystał podwodny dzwon do zbadania prędkości dźwięku w wodach jeziora Genewskiego. To od tego momentu zaczęły kształtować się teorie na temat rozchodzenia się fal dźwiękowych w zróżnicowanych warunkach. Powstała w tym czasie m.in. “Teoria dźwięku” autorstwa Anglika Lorda Rayleigha  rok 1877).

            Pierwsze próby generowania i odbierania fal ultradźwiękowych o częstotliwości z zakresu milionów cykli na sekundę to dzieło Pierre’a i Jacques’a Curie (rok 1880). To oni odkryli efekt piezoelektryczny w kryształach tytanianu baru i kwarcu. Jest to istotne z tego względu, że cała istota działania ultrasonografu opiera się o wysyłaniu i odbieraniu fali ultradźwiękowej przez kryształy piezoelektryczne, które są umieszczone w głowicach ultrasonograficznych.

Ultrasonografia w XX wieku

            Początek dzisiejszej ultrasonografii przypada jednak na lata pierwszej wojny światowej. Zapoczątkowano w tym czasie rozwój urządzeń ultradźwiękowych do nawigacji i pomiaru głębokości w wodzie. Na tej podstawie powstał reflektoskop i NDT (Non-Destructive Testing).

            W roku 1928 Sokołow  opracował w Leningradzie w Instytucie Elektrotechnicznym koncepcję ultradźwiękowej identyfikacji wad w metalach czy stopach odlewniczych. Powstało w ten sposób urządzenie zwane supersonic refeltkoscope (rok 1941). W roku 1942 neurolog i psychiatra z Austrii Karl T. Dussik użył po raz pierwszy tego urządzenia do wykrywania guzów mózgu u swoich pacjentów. Nie obyło się jednak bez wpadku. Reflektoskop nie był jeszcze bowiem dopracowany.

            W roku 1951 powstał pierwszy na świecie skaner, który mógł obrazować badane organy. Było to urządzenie do prezentacji dwuwymiarowej z modulacją jasności B-mode. Pozwalało na badanie guzów w piersiach czy kamieni znajdujących się w nerkach i pęcherzykach żółciowych. W ten sposób można było badać także guzy mózgu czy rozwijające się płody.

Nowoczesna ultrasonografia

            Pierwszy na świecie kardiologiczny skaner ultradźwiękowy, który pozwalał na obrazowanie ruchu zastawek serca pracował w trybie M-mode. Był on dziełem Szwedzkich naukowców – Edlera i Hertza, którzy stworzyli go w roku 1954. Rok później powstał aparat znany jako USG Dopplera. Jego autorami są Japończycy – Satomura i Nimura. Przeprowadzili oni pierwszą na świecie analizę ruchu zastawek serca z wykorzystaniem efektu Dopplera.

            Jednak na dobre nowoczesna ultrasonografia zaczęła rozwijać się na przełomie lat 50 i 60 ubiegłego wieku. Od tego czasu powstało sporo firm, które produkują aparaty USG. Działają w one w Stanach Zjednoczonych, Australii, Japonii, Europie i Chinach. Pionierem na rynku była firma Simens Medical System produkująca ultrasonografy czasu rzeczywistego o nazwie VIDOSON. Pierwsze urządzenie tego typu powstało w roku 1965. Od tego czasu technika rozwinęła się jeszcze bardziej. Dzisiaj badania ultrasonograficzne oprócz bardzo dobrego obrazu dwuwymiarowego pozwalają na obrazowanie w technologii 3D i 4D na bardzo wysokim poziomie. Oczywiście poziom obrazowania rośnie wraz z poziomem zaawansowania technicznego aparatu, ale trzeba przyznać, że bariera cenowa dla aparatu pozwalającego skutecznie ocenić stan zdrowia pacjenta znacznie się obniżyła.

 

 

 

 

Michał Gerke

Post Author: Redakcja PROskan

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *